Kansen zien, die kansen pakken en daar waarde mee creëren: dat is de kern van ondernemerschap. Het gaat om het opzetten en runnen van een eigen bedrijf, maar ook om de manier van denken die daarbij hoort. Wat is ondernemerschap precies, en wat heb je er voor nodig? Dat lees je hieronder.
De definitie van ondernemerschap
Ondernemerschap is het zien en benutten van kansen om zelfstandig producten of diensten aan te bieden. Je zet een eigen bedrijf op en probeert daar winst mee te maken. Maar de definitie gaat verder dan alleen een bedrijf hebben. Het draait om drie activiteiten die samenkomen: kansen herkennen, die kansen gebruiken en daarmee toegevoegde waarde bieden aan anderen.
Iemand die onderneemt, neemt initiatief. Die wacht niet af, maar handelt. Dat kan door een nieuw product te bedenken, een bestaand probleem op te lossen of een gat in de markt te vullen. De combinatie van deze drie activiteiten maakt iemand tot een echte ondernemer.
Wat maakt iemand een ondernemer?
Een ondernemer is iemand die voor zichzelf werkt en verantwoordelijk is voor zijn of haar eigen bedrijf. Dat betekent: zelf beslissingen nemen, zelf klanten zoeken en zelf de risico’s dragen. Daar zit ook een belangrijk verschil met een werknemer in loondienst. Als werknemer is er iedere maand een vast salaris. Als ondernemer hangt je inkomen af van wat je zelf opbouwt.
Toch is ondernemerschap niet alleen voorbehouden aan mensen met een eigen bedrijf. Ook binnen organisaties kun je ondernemend zijn. Je herkent dan kansen voor je team of bedrijf, neemt initiatief en denkt in oplossingen. Dit noem je ook wel intrapreneurship.
Welke eigenschappen horen bij ondernemerschap?
Er zijn een aantal eigenschappen die veel succesvolle ondernemers met elkaar delen. Je hoeft niet alles van nature te bezitten, want veel van deze eigenschappen kun je ook ontwikkelen.
- Kansen zien: je merkt waar een behoefte of probleem is dat nog niet goed wordt opgelost.
- Risico’s durven nemen: ondernemen brengt onzekerheid mee. Je accepteert dat niet alles altijd loopt zoals gepland.
- Doorzetten: tegenslagen horen erbij. Een ondernemer staat na een mislukking weer op en gaat door.
- Creatief denken: nieuwe ideeën bedenken en bestaande dingen anders aanpakken.
- Zelfstandigheid: zelf keuzes maken en verantwoording nemen voor de gevolgen.
- Netwerken: contacten leggen en onderhouden met klanten, leveranciers en andere ondernemers.
Geen enkele ondernemer scoort op alle punten even sterk. Veel mensen beginnen met enkele sterke eigenschappen en bouwen de rest op tijdens het ondernemen zelf.
Welke vormen van ondernemerschap zijn er?
Ondernemerschap kent verschillende vormen. De bekendste is het starten van een eigen bedrijf als zelfstandige, ook wel zzp’er of freelancer genoemd. Je werkt dan alleen en verkoopt je diensten of producten aan opdrachtgevers of klanten.
Daarnaast zijn er ondernemers die samen een bedrijf opzetten, zoals in een vennootschap onder firma of een besloten vennootschap. Bij een startup is het doel vaak snel groeien met een nieuw, schaalbaar idee. Bij een familiebedrijf wordt het ondernemerschap soms van generatie op generatie overgedragen.
Sociaal ondernemerschap is een andere vorm, waarbij de focus niet alleen op winst ligt, maar ook op een maatschappelijk doel. Denk aan bedrijven die bijdragen aan duurzaamheid of die mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan werk helpen.
Wat zijn de voordelen en uitdagingen van ondernemen?
Ondernemen biedt veel vrijheid. Je bepaalt zelf je werktijden, kiest je eigen klanten en bouwt iets op dat van jou is. Veel mensen vinden dat een groot voordeel. Je werkt met eigen ideeën en ziet direct het resultaat van je inspanningen.
Maar er zijn ook uitdagingen. Als ondernemer heb je geen vaste inkomsten en moet je zelf zorgen voor zaken als belastingen, pensioensopbouw en verzekeringen. In het begin kan het zijn dat je veel uren maakt voor weinig inkomen. Dat vraagt om doorzettingsvermogen en een realistisch beeld van wat ondernemen inhoudt.
Zo begin je met ondernemen
Wil je zelf ondernemer worden? Dan zijn dit de stappen die de meeste mensen doorlopen:
- Bedenk je idee: wat wil je aanbieden en voor wie?
- Onderzoek de markt: is er vraag naar jouw product of dienst?
- Schrijf een ondernemingsplan: beschrijf je idee, je doelgroep en hoe je geld gaat verdienen.
- Kies een rechtsvorm: zoals eenmanszaak, vof of bv.
- Schrijf je in bij de Kamer van Koophandel: dit is in Nederland verplicht voor ondernemers.
- Regel je administratie: denk aan een zakelijke rekening en boekhouding.
- Ga aan de slag: zoek je eerste klanten en bouw van daaruit verder.
Ondernemerschap vraagt om een andere manier van denken
Meer dan een juridische constructie of een inschrijving bij de Kamer van Koophandel, is ondernemerschap een manier van kijken naar de wereld. Je ziet mogelijkheden waar anderen obstakels zien. Je handelt in plaats van af te wachten. Die instelling kun je trainen en ontwikkelen, ook als je nu nog in loondienst werkt. Veel succesvolle ondernemers begonnen klein, leerden al doende en bouwden stap voor stap iets op dat werkt.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een ondernemer en een manager?
Een ondernemer richt een bedrijf op, neemt risico’s en is verantwoordelijk voor het geheel. Een manager stuurt mensen aan binnen een bestaand bedrijf, maar draagt meestal geen financieel risico. Sommige ondernemers zijn ook manager van hun eigen bedrijf, maar dat zijn twee verschillende rollen.
Kan iedereen ondernemer worden?
In principe kan iedereen ondernemer worden. Er zijn geen vaste opleidingseisen om een eigen bedrijf te starten. Wel helpt het als je bepaalde eigenschappen hebt of ontwikkelt, zoals doorzettingsvermogen, initiatief en het vermogen om met onzekerheid om te gaan.
Is ondernemerschap hetzelfde als zelfstandig ondernemer zijn?
Niet helemaal. Zelfstandig ondernemer zijn is een specifieke werkvorm, waarbij je als zzp’er of eenmanszaak werkt. Ondernemerschap is breder: het is een manier van denken en handelen die ook tot uiting kan komen binnen een organisatie, zonder dat je zelf een bedrijf hebt.
Wat is het verschil tussen ondernemerschap en intrapreneurship?
Bij ondernemerschap start je een eigen bedrijf en werk je voor jezelf. Bij intrapreneurship ben je ondernemend binnen een bestaand bedrijf waar je in dienst bent. Je bedenkt nieuwe ideeën, neemt initiatief en draagt bij aan groei, maar het financiële risico ligt bij de organisatie, niet bij jou persoonlijk.